Ohio State University tarafından yapılan bir araştırmaya göre, ‘kind’ ile ‘nice’ terimleri çoğu zaman aynı şekilde algılanıyor.
İyilik ve Niyet Üzerine Tartışmalar
Professor Jennifer Cheavens, pozitif psikoloji derslerinde öğrencilerine, bir iyiliğin gerçekten özverili olup olmadığını sorgulatan bir “Friends” bölümünü sık sık kullanıyor. Bu bölümde Phoebe, Joey’nin tüm iyi niyetlerin bencil olduğunu kanıtlamaya çalışıyor. Ancak, hoşlanmadığı bir amaç için yaptığı bir bağışın ona beklenmedik bir mutluluk getirmesi sonucu Phoebe, “Haklı. Özverili bir iyilik yok,” diyerek yenilgi kabul ediyor.
Cheavens’in seminerindeki öğrenciler bu tartışmayı bir adım ileri götürerek, insanların başkalarına yardım etmeyi tanımlarken kullandıkları kelimelerin de önemli olduğunu savundular. Öğrenciler, “İyilik yapmak” yerine “nazik olmak” terimini kullanmanın farklı anlamlar taşıdığını öne sürdüler.
Çalışma ve Bulgular
Cheavens, bu konuyu Ohio State University’den meslektaşı Laura Wagner ile paylaşarak bir araştırma tasarladı. Araştırmada, iyi niyetli eylemlerin asıl niyetinin önemini vurgulayan öğrencilerin varsayımlarının tersine, iyi niyetli eylemlerin çoğu insan tarafından olumlu kabul edildiği bulundu. Araştırma, International Journal of Applied Positive Psychology’de yayımlandı.
Günlük yaşamda insanlar, “kind” ve “nice” terimlerini çoğunlukla birbirinin yerine kullanıyor. Ancak, insanların “caring” eylemleri için daha yüksek bir standart belirlediği görüldü. Cheavens, “Caring” teriminin, diğer iki terime göre bir duyguya en yakın olanı olduğunu belirtti. “İnsanlar, ‘Ben nazik hissediyorum’ demezler. Ama ‘Sana değer veriyorum’ derler,” dedi.
İyilik ve İletişim
Cheavens, öğrencilerin kamuya açık iyi niyetli eylemlerden olumsuz etkilendiklerine dair teorisine başlangıçta şüpheyle yaklaşmıştı. Ancak, disingenuous olarak algılanma korkusunun insanların iyi eylemler yapmasını engelleyip engellemeyeceğini merak etti.
Çalışmanın baş yazarı, klinik psikoloji doktorası öğrencisi Ally Heiland, “Nazik olmak, sosyal olarak uygun ya da kibar olmak demektir. İyi niyetli olmak ise insanların niyetleriyle ilgilidir,” dedi.
Deneysel Süreç ve Sonuçlar
Yapılan araştırmada, 14 kısa hikaye yazıldı ve her katılımcı, bu hikayeleri okuyarak senaryoları değerlendirdi. Katılımcılar, kapıyı açan ya da yemek masrafını ödeyen birinin yerine geçerek eylemleri nasıl algıladıklarını değerlendirdiler. Sonuçlar, insanların eylemleri algılamasını etkileyen ince bağlamların olduğunu gösterdi.
Araştırma bulgularına göre, yüksek maliyetli iyilik eylemleri, düşük maliyetli olanlardan daha nazik olarak değerlendirildi. “Caring” terimi, tanıdıklar arasında daha fazla sıcaklık ve yakınlık hissi yaratıyor, ancak aynı eylemler tanımadıklar arasında aynı şekilde değerlendirilmedi. Yüksek maliyetli eylemler, hem daha nazik hem de daha caring olarak algılandı.
Sonuç ve Uygulamalar
Cheavens, araştırmanın sonuçlarının onun başlangıçtaki şüphesini doğruladığını ifade etti: “İyi şeyler yaptığınızda insanların bunu iyi bulduğunu düşünüyorum.” İyi şeyler yapmanın kendisine de bir mutluluk verdiği fikri, insanların prososyal davranışları teşvik etme motivasyonunu artırabilir.
Araştırmanın bulgularının klinik, topluluk ve eğitim alanlarında prososyal davranışı teşvik etmek için nasıl uygulanabileceği üzerine de düşünülüyor. Çalışma, Columbus Foundation’ın Center for HumanKindness tarafından finanse edildi.
